چرا تشخیص اوتیسم در دختران دشوارتر از پسران است؟

پسران بیشتری از دختران، تشخیص اختلال اوتیسم می گیرند. اما ممکن است لزوما به این دلیل نباشد که پسران بیشتری اوتیسم دارند. اغلب، الگوی های رفتاری اوتیسم در دختران با کلیشه‌های رایج از رفتارهای اوتیستیک تفاوت دارد، بنابراین ممکن است برخی پزشکان آن را تشخیص ندهند.

رفتارهای تکراری، مانند تکان دادن دست‌ها، یکی از نشانه های اوتیسم است که بیشتر پزشکان آن را می‌شناسند. اما دختران مبتلا به اوتیسم ممکن است به اندازه پسران رفتارهای تکراری نداشته باشند، یا این رفتارها در آنان به شکل کم‌آزارتری بروز کند. علاقه شدید و خاص به یک موضوع نیز در افراد دارای اوتیسم شایع است. اگر این علاقه به چیزی “دخترانه” مانند اسب‌ها باشد، پزشک ممکن است آن را به عنوان یک علاقه عادی تلقی کند.

دختران دارای اوتیسم گاهی در کنترل رفتار خود در جمع، مهارت بیشتری دارند. آنان ممکن است از سنین پایین یاد گرفته باشند که لبخند بزنند یا تماس چشمی برقرار کنند. همچنین ممکن است بیش از پسران دارای اوتیسم به ایجاد دوستی علاقه نشان دهند.

همه این موارد می‌تواند باعث شود اوتیسم در آنان به شکل ظریف‌تری تظاهر کند و پزشک متوجه آن نشود. برخی از این دختران، به جای اوتیسم، با اختلال بیش‌فعالی و کم‌توجهی (ADHD) تشخیص داده می‌شوند، زیرا در ظاهر ممکن است علائم مشابهی داشته باشند.

وقتی اوتیسم در دختران تشخیص داده نمی‌شود، آنان از دریافت حمایت‌هایی که می‌تواند به آنان در درک چالش‌هایشان، کسب مهارت‌ها و موفقیت در مدرسه کمک کند، محروم می‌مانند . ممکن است آنان از تلاش زیاد برای سازگاری با دیگران خسته شوند، یا به دلیل درک نکردن نشانه های اجتماعی مورد آزار قرار گیرند. این شرایط می‌تواند به افسردگی، اضطراب یا کاهش اعتماد به نفس منجر شود. در چنین مواردی، درمانگران ممکن است متوجه نشوند که ریشه اصلی این مشکلات، اوتیسم است.

تشخیص زودهنگام در دختران بسیار مهم است تا در اسرع وقت بتوانند از حمایت‌های لازم بهره‌مند شوند.

آمارها نشان می‌دهد تعداد پسرانی که اوتیسم برای آنان تشخیص داده می‌شود، بسیار بیشتر از دختران است. اگرچه بخشی از این تفاوت ممکن است ژنتیکی باشد، اما متخصصان دریافته‌اند که بسیاری از دختران مبتلا به اوتیسم، به سادگی نادیده گرفته می‌شوند. این دختران گاهی “دختران گمشده” نامیده می‌شوند، زیرا یا تشخیص داده نمی‌شوند یا بسیار دیر تشخیص می‌گیرند.

یک مثال واقعی:

لیانا و برادرش آرتین فرزندان خانم رادش، هر دو اوتیسم دارند. اما در حالی که علائم لیانا (مانند تاخیر شدید در حرف زدن، نداشتن بازی های تخیلی و واکنش های شدید عصبی) بسیار واضح تر از برادرش بود، پزشکان مختلف تا سه سال این علائم را نادیده گرفتند. در نهایت، هر دو در شش سالگی تشخیص گرفتند، اما آرتین توسط اولین پزشکی که او را دید تشخیص داده شد، در حالی که برای لیانا اینطور نبود. پزشکان برای علائم لیانا دلایلی مثل “اعتماد به نفس پایین” یا “مشکل در تربیت” می آوردند، در حالی که چنین برچسب هایی به پسرشان زده نشود.

دلیل اصلی چیست؟

مدل رایجی که برای تشخیص اوتیسم وجود دارد، بیشتر بر اساس علائم در پسران شکل گرفته است. به همین دلیل، علائم در دختران ممکن است متفاوت و ظریف تر باشد:

1. علایق خاص: در حالی که یک پسر ممکن است وسواس گونه به برنامه قطارها علاقه داشته باشد، یک دختر ممکن است علاقه ای بسیار شدید به اسب ها یا شاهزاده خانم ها نشان دهد که از دید پزشکان، “علاقه ای طبیعی برای یک دختر” به نظر برسد و شدت غیرعادی آن دیده نشود.
2. پنهان کاری در جمع: دختران اغلب یاد می گیرند که در موقعیت های اجتماعی (مثل مدرسه) رفتارهای خود را بیشتر کنترل کنند. ممکن است لبخند بزنند، تماس چشمی برقرار کنند یا انگیزه بیشتری برای دوست یابی نشان دهند. این امر باعث می شود معلمان و حتی پزشکان متوجه مشکل نشوند.
3. رفتارهای تکراری کمتر: تحقیقات نشان می دهد دختران اوتیستیک معمولاً رفتارهای تکراری و کلیشه ای کمتری نسبت به پسران نشان می دهند یا این رفتارها در آنان به شکل دیگری بروز می کند.

نتیجه چه می‌شود؟

وقتی اوتیسم یک دختر به موقع تشخیص داده نمی‌شود، او از دریافت حمایت‌های ضروری (مانند کاردرمانی، گفتاردرمانی و آموزش مهارت‌های اجتماعی) محروم می‌ماند. این موضوع می‌تواند منجر به خستگی از تلاش برای سازگاری با دیگران، اضطراب، افسردگی و کاهش اعتماد به نفس شود.

مشکل دیگر: تشخیص‌های نادرست

دکتر فرهنگ دوست، متخصص علوم اعصاب، می‌گوید دلیل دیگری که باعث می‌شود اوتیسم در دختران به اشتباه تشخیص داده شود یا دیرتر از پسران شناسایی گردد، این است که این دختران اغلب به افسردگی، اضطراب یا اعتماد به نفس پایین دچار می‌شوند و متخصصان ممکن است “علت اصلی این مشکلات، یعنی اختلال در عملکرد اجتماعی ناشی از اوتیسم” را بررسی نکنند.

دکتر فرهنگ دوست اضافه می‌کند که برای این دختران ممکن است به اشتباه اختلال کم‌توجهی-بیش‌فعالی (ADHD) تشخیص داده شود: «من بسیاری از دختران جوانی را می‌بینم که در کودکی ADHD برایشان تشخیص داده شده، در حالی که در واقع معیارهای اوتیسم را دارند. در این موارد، بیش‌فعالی دیده می‌شود اما اختلال اجتماعیِ کم‌تر یا از نوع متفاوتی وجود دارد، در نتیجه اوتیسم نادیده گرفته می‌شود.»

دختران اوتیستیک «سازگاری» می‌کنند… حداقل برای مدتی

دلیل دیگر که ممکن است اوتیسم در دختران تشخیص داده نشود، این است که آنان توانایی «سازگاری ظاهری» را دارند.

دکتر فرهنگ دوست می‌گوید: «دختران معمولاً سعی می‌کنند خود را با شرایط وفق دهند. آنان ممکن است درک نکنند که در یک موقعیت اجتماعی دقیقاً چه می‌گذرد، اما سعی می‌کنند صرفاً رفتار دیگران را تقلید کنند. این راهکار ممکن است تا کلاس سوم یا پنجم برای آنان جواب دهد، اما وقتی به مقطع راهنمایی و دبیرستان می‌رسند، مشکل خود را نشان می‌دهد.»

این دقیقاً برای لیانا که اکنون ۱۳ سال دارد، اتفاق افتاده است. خانم رادش در مورد دخترش می‌گوید: «او از همسالان معمولی خود کم‌سن‌تر به نظر می‌رسد و از طرفی، روابط اجتماعی بین دختران در این سن بسیار پیچیده است. در نتیجه، حفظ دوستی برای او بسیار دشوار است و باید بگویم که دختران ۱۳ ساله، چندان کسی را که با آنان متفاوت است، نمی‌پذیرند.»

پیامدهای تشخیص داده نشدن

دکتر فرهنگ دوست توضیح می‌دهد که دختران اوتیستیک تشخیص‌داده نشده، در نهایت دائماً از خود می‌پرسند «چه مشکل»ی دارند که می‌تواند به افسردگی، اضطراب و از دست دادن اعتماد به نفس بینجامد. آنان آنقدر برای سازگاری تلاش می‌کنند که کاملاً خسته می‌شوند. «مشکل تقلید کردن این است که شما لزوماً موقعیت را “درک” نمی‌کنید، فقط دارید سعی می‌کنید کاری را که دیگران می‌کنند، انجام دهید. وقتی فقط در حال تقلید هستید بدون اینکه واقعاً بفهمید، گذران زندگی بسیار سخت می‌شود.»

دکتر فرهنگ دوست می‌گوید که اغلب اولین بار به دلیل همین مشکلات اجتماعی یا افسردگی ناشی از آن است که اوتیسم خفیف‌تر در دختران شناسایی می‌شود: «در افرادی که به آنان اوتیسم خفیف می‌گوییم، ما با مشکلات اجتماعی در نوجوانی روبرو می‌شویم، یا اینکه آنان به نظر می‌رسد روی یک موضوع خاص تمرکز افراطی دارند و در مدرسه متناسب با توانایی‌هایشان عمل نمی‌کنند. افسردگی در بین کودکان با عملکرد بالاتر در طیف اوتیسم شایع‌تر است. بنابراین، آنان برای مشکلاتی مانند افسردگی یا عملکرد ضعیف تحصیلی به ما مراجعه می‌کنند و سپس برای من روشن‌تر می‌شود که آنان دارای علایق کلیشه ای و مشکلات ارتباط اجتماعی هستند.»

پیامد دیگر نادیده گرفته شدن، از دست دادن فرصت دریافت حمایت‌های زودهنگام برای کسب مهارت‌هاست. دکتر فرهنگ دوست هشدار می‌دهد: «ما همیشه در مورد مداخله و درمان زودهنگام صحبت می‌کنیم. وقتی دختران دیر شناسایی می‌شوند، از بسیاری از مداخلات اجتماعی محروم می‌مانند که انجام آن‌ها در سنین بالاتر بسیار سخت‌تر است. این خطر برای هر فردی که دیر تشخیص می‌گیرد، وجود دارد.»

خطرات امنیتی برای دختران اوتیستیک

دختران اوتیستیک ممکن است صرفاً به دلیل «متفاوت بودن» مورد آزار و اذیت قرار گیرند. از سوی دیگر، دکتر فرهنگ دوست می‌گوید از آنجا که این دختران در درک نشانه‌های اجتماعی مشکل دارند و دوست دارند مورد علاقه باشند، اوتیسم می‌تواند آنان را ساده‌لوح‌تر کند. این موضوع، آنان را به طعمه‌های آسانی برای کسانی تبدیل می‌کند که قصد سوءاستفاده دارند، خواه یک قلدر باشد یا یک متجاوز جنسی.

«دختران ممکن است بخواهند تعامل داشته باشند اما درک نکنند که موضوع چیست یا چه نشانه‌هایی وجود دارد. ممکن است به راحتی تحت تأثیر هیجاناتشان قرار گیرند بدون آنکه درکی از خطرات داشته باشند. و گاهی حتی اگر به آنان آموزش هم داده شده باشد، برای حفظ امنیت خود به حمایت مستمر نیاز دارند.»

خانم رادش می‌گوید که این مسئله در مورد لیانا صادق بوده است: «من مجبور شدم خیلی زودتر از آنچه فکر می‌کردم در مورد مسائل نوجوانی دختران فکر کنم. یک بار پسری، لیانا را به طرز نامناسبی لمس کرد و برای رفتار آن پسر بهانه آورده شد که چون او نیز معلولیت دارد، " نفهمیده کارش اشتباه است".»

خانم رادش اضافه می‌کند که یکی از بزرگ‌ترین نقاط قوت دخترش این است که راحت دیگران را می‌پذیرد: «او همیشه خوبی‌های مردم را می‌بیند، حتی وقتی با او بدرفتاری می‌کنند. اما از آنجا که او بسیار پذیرا و مهربان است، دیگران به راحتی می‌توانند از او سوءاستفاده کنند یا او را مورد آزار قرار دهند و او چیزی نمی‌گوید.»

راه پیش رو: افزایش آگاهی و حساسیت

دکتر فرهنگ دوست خاطرنشان می‌کند که مطالعاتی در حال انجام است که به بازنگری نحوه کمک به دختران طیف اوتیسم می پردازد: «تحقیقاتی درباره اینکه چگونه علائم اتیسم در پسران و دختران متفاوت ظاهر می‌شوند و این که آیا لازم است، درمان‌های ما برای تظاهرات دختران در مقابل پسران خاص تر باشد، در حال گسترش است.»

والدین و متخصصان باید بدانند که اوتیسم در دختران می‌تواند با الگوهای کلیشه ای متفاوت باشد. توجه به علائم ظریف تر و در نظر گرفتن تفاوت های جنسیتی در تشخیص، کلید کمک به این “دختران گمشده” است. اما اولین قدم این است که این دختران شناسایی و پذیرفته شوند. این امر به آگاهی و حساسیت بیشتر از سوی والدین، معلمان و متخصصان نیاز دارد.